Anayasa 90. Maddesi: AİHM Kararlarına Bağlayıcılık Mümkün Değil!

27.08.2026 - 00:10
YAYINLANMA
3 DK
OKUNMA SÜRESİ
Google News

Mehmet Uçum, Ankara’da, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı olarak Anayasa 90. maddesi ile ilgili açıklama yaptı. Uçum, “Anayasa 90. maddesi AİHM kararlarına bağlayıcılığa dayanak gösterilemez!” diyerek, bu düzenlemenin yargı kararlarını değil, uluslararası sözleşmeler ile kanunlar arasındaki norm uyuşmazlıklarını ele aldığını vurguladı. Çoğu çevre AİHM kararlarının bağlayıcılığını bu maddeye dayandırıyor, ama Uçum bunun yanlış bir yorum olduğunu belirtti.

İlk cümlede de “Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir” deniliyor, ama Uçum, “Anayasa 90. maddesi, kanun hükümlerinin yerine geçmez, sadece norm uyuşmazlıklarında geçerlidir” diyerek, AİHM kararlarının bir sözleşme olmadığını açıkladı. Uçum, “AİHM kararı bir mahkeme kararıdır, bir andlaşma hükmü değil” diyerek, norm uyuşmazlıklarının gerçek kaynağının ulusal merciler olduğunu söyledi.

Uçum, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada “Anayasa 90. maddesi AİHM kararlarının bağlayıcılığa dayanak gösterilemez” diyerek, bu maddeden çıkan iki önemli kuralı anlattı: (1) “Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır” ve (2) “Anayasa 90. maddesi, kanun ile andlaşma arasında doğrudan uyuşmazlık olmadıkça AİHM kararlarına bağlı kalınmamasını öngörmez”. Uçum, “AİHM kararının bir kanunla çelişmesi halinde bile, bu durum bir norm uyuşmazlığı değildir” diyerek, AİHM kararlarının yargı kararları olduğunu vurguladı.

Uçum ayrıca, “AİHM bir ülkede yürürlükte olan bir kanunla ilgili doğrudan karar veremez. Sadece mahkeme kararları üzerinden değerlendirme yapar” diyerek, AİHM kararlarının sadece mahkeme kararları ile ilgili olduğunu öne sürdü. Uçum, “AİHM kararının esastan kabul edilmemesinin nedeni Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’daki düzenlemelerdir” diyerek, mahkemelerin kendi kararlarını teyit ettiği süreçte, Anayasa 90. maddesiyle doğrudan bir bağlantı olmadığını belirtti. Bilinmiyor ki, bu açıklama uluslararası hukukta bir örnek oluşturacak mı?

Mehmet Uçum’un açıklamaları, Anayasa 90. maddesinin AİHM kararlarına bağlayıcılığı konusunda yaygın bir yanlış anlamayı düzeltti. Uçum, “Anayasa 90. maddesi, uluslararası sözleşmelerle kanunlar arasındaki norm uyuşmazlıklarını düzenler, AİHM kararlarını doğrudan bağlayıcı kılmaz” diyerek, Türkiye’de yeni anayasal düzenlemelerde bu hükmün muhafaza edilecek bir kural olup olmayacağını merak ettirdi. Bakalım bundan sonra ne olacak?

Kaynak: Orijinal Haber

ETİKETLER: AİHM Anayasa
admin
Yazar hakkında bilgi bulunmamaktadır.
Tüm Yazıları Görüntüle →
7

Yorum Yap

Anayasa 90. Maddesi: AİHM Kararlarına Bağlayıcılık Mümkün Değil!

27.08.2026 - 00:00
YAYINLANMA
3 DK
OKUNMA SÜRESİ
Google News

Mehmet Uçum, Ankara’da, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı olarak Anayasa 90. maddesi ile ilgili açıklama yaptı. Uçum, “Anayasa 90. maddesi AİHM kararlarına bağlayıcılığa dayanak gösterilemez!” diyerek, bu düzenlemenin yargı kararlarını değil, uluslararası sözleşmeler ile kanunlar arasındaki norm uyuşmazlıklarını ele aldığını vurguladı. Çoğu çevre AİHM kararlarının bağlayıcılığını bu maddeye dayandırıyor, ama Uçum bunun yanlış bir yorum olduğunu belirtti.

İlk cümlede de “Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir” deniliyor, ama Uçum, “Anayasa 90. maddesi, kanun hükümlerinin yerine geçmez, sadece norm uyuşmazlıklarında geçerlidir” diyerek, AİHM kararlarının bir sözleşme olmadığını açıkladı. Uçum, “AİHM kararı bir mahkeme kararıdır, bir andlaşma hükmü değil” diyerek, norm uyuşmazlıklarının gerçek kaynağının ulusal merciler olduğunu söyledi.

Uçum, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada “Anayasa 90. maddesi AİHM kararlarının bağlayıcılığa dayanak gösterilemez” diyerek, bu maddeden çıkan iki önemli kuralı anlattı: (1) “Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır” ve (2) “Anayasa 90. maddesi, kanun ile andlaşma arasında doğrudan uyuşmazlık olmadıkça AİHM kararlarına bağlı kalınmamasını öngörmez”. Uçum, “AİHM kararının bir kanunla çelişmesi halinde bile, bu durum bir norm uyuşmazlığı değildir” diyerek, AİHM kararlarının yargı kararları olduğunu vurguladı.

Uçum ayrıca, “AİHM bir ülkede yürürlükte olan bir kanunla ilgili doğrudan karar veremez. Sadece mahkeme kararları üzerinden değerlendirme yapar” diyerek, AİHM kararlarının sadece mahkeme kararları ile ilgili olduğunu öne sürdü. Uçum, “AİHM kararının esastan kabul edilmemesinin nedeni Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’daki düzenlemelerdir” diyerek, mahkemelerin kendi kararlarını teyit ettiği süreçte, Anayasa 90. maddesiyle doğrudan bir bağlantı olmadığını belirtti. Bilinmiyor ki, bu açıklama uluslararası hukukta bir örnek oluşturacak mı?

Mehmet Uçum’un açıklamaları, Anayasa 90. maddesinin AİHM kararlarına bağlayıcılığı konusunda yaygın bir yanlış anlamayı düzeltti. Uçum, “Anayasa 90. maddesi, uluslararası sözleşmelerle kanunlar arasındaki norm uyuşmazlıklarını düzenler, AİHM kararlarını doğrudan bağlayıcı kılmaz” diyerek, Türkiye’de yeni anayasal düzenlemelerde bu hükmün muhafaza edilecek bir kural olup olmayacağını merak ettirdi. Bakalım bundan sonra ne olacak?

Kaynak: Orijinal Haber

ETİKETLER: AİHM Anayasa
admin
Yazar hakkında bilgi bulunmamaktadır.
Tüm Yazıları Görüntüle →
0

Yorum Yap